Dekmantel aan 't IJ is een festival op zich

Dekmantel staat vooral bekend als driedaagse dansmarathon in het Amsterdamse Bos. Maar de donderdag rondom het Amsterdamse IJ is ook zeer de moeite waard.

Op de vooravond van het festival in het Amsterdamse Bos programmeert Dekmantel traditioneel artiesten die live spelen of beter tot hun recht komen in een wat intiemere setting. Daarvoor kan het terecht in het prachtige Muziekgebouw aan ’t IJ en het bijbehorende Bimhuis, waar doorgaans betrekkelijk weinig ravers over de vloer komen. Het uitzicht is uniek en de akoestiek perfect, maar het is wel even wennen.

In de grote zaal stonden twee acts uit de 90s die beide doordrongen zijn door dubinvloeden, The Orb en Leftfield, een heel mooi openingsduo voor een festival dat dit jaar regelmatig het verleden induikt. Alex Paterson en zijn sidekick (níet Michael Rendall met wie hij net een nieuw album maakte) dwaalden met de losse pols door de uitgebreide discografie van de gelijknamige act, een aanpak waarin meesterwerken als debuutsingle ‘A Huge Ever Growing Pulsating Brain That Rules from the Centre of the Ultraworld’ (met vocals van Minnie Riperton) niet helemaal tot hun recht kwamen.

De redelijk kitscherige maar bij momenten verbluffende visuals (duidelijk gemaakt met AI) maakten meer indruk, al is het verbazend hoe snel een mens went aan dit soort beelden die een animatieteam jaren tijd zouden hebben gekost. We kregen ook nieuw werk te horen van het onlangs aangekondigde, in oktober te verschijnen album Buddhist Hipsters – de nieuwe track ‘Arabebonics’ combineert strijkers à la William Orbit met Arabische snaarinstrumenten én rapper Rrome Alone. Het publiek kwam tijdens deze show nog niet bepaald helemaal los, maar ach, de avond was nog jong.

Boven in het Bimhuis waren inmiddels de eeuwig experimenterende producer en klankentapper Herbert en zijn nieuwe sparring partner Momoko Gill aan hun set begonnen. Die laatste bleek niet alleen heel mooi te kunnen zingen (dat wisten we al van de tracks die ze samen hebben uitgebracht), maar nam regelmatig ook de drums voor haar rekening. Er was zelfs een song waarbij ze zichzelf begeleidde op basketbal – je moest erbij zijn om het te geloven, zoiets kan alleen op een Herbert-concert.

Die laatste begon de show met een apparaatje waardoor we zijn hart in zijn keel hoorden kloppen, gebruikte een fors dierenbot als blaasinstrument, danste zich een ongeluk, en nam regelmatig letterlijk een loopje met Gill – in de Engelstalige uitspraak dan. Zij maakte in het begin een erg zenuwachtige indruk, maar leek zich steeds beter in haar vel te voelen, en dat gold ook voor het publiek, dat naar het eind van deze heerlijk uit de hand lopende set vol verrassingen nauwelijks nog stil kon zitten.

Ook club Shelter aan de overkant van ’t IJ doet mee aan Dekmantel. Daar stond rond kwart over elf Jlin helemaal klaar om met haar haarscherp gemixte, met de hand in elkaar gepuzzelde drumtracks de nacht op gang te meppen. Dat haar sound zijn wortels heeft in de footwork scene blijft onmiskenbaar, maar het is opmerkelijk hoe ze binnen dat opzwepende, maar vaak wat voorspelbare genre een heel eigen sound heeft ontwikkeld, en bovendien ook bij elke nieuwe release weer nieuwe elementen weet te integreren. Een bij momenten duizelingwekkende aanslag op de ledematen van wie dacht er dit weekend met wat ritmisch heen en weer wiegen vanaf te komen.

Afsluiter was Skee Mask, duidelijk zeer geroutineerd als DJ, maar ook heel gefocust en strak, en voortdurend in de weer. Hij begon met eerder mistroostige house die putte uit de klanken van de pioniers van het genre, met slechts hier en daar een flard vocalen, maar ging na verloop van tijd steeds vrolijker klinken, met af en toe een streepje disco. De twee bekendste tracks waren vermoedelijk het weemoedige ‘Dead Eye’ van Baby Ford, gevolgd door een track uit Untrue van Burial. Dat luidde een meer technogetint stukje in, waarin de beats per minuut talrijker, de melodieën minimaler en de mensen steeds uitgelatener werden. Een perfecte afsluiter voor een heerlijk ééndaags indoorfestival – gelukkig hebben we nog drie dagen afterparty te goed.